الگوی دولت قاره ای و پیامدهای آن بر راهبرد سیاست خارجی ایران در اورآسیا
کد مقاله : 1107-IFPOLICY-FULL (R1)
نویسندگان
ابراهیم طاهری *
عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه یزد
چکیده مقاله
از منظر ماهیت و هدف کنش، دولتها به سه دسته دولتهای قاره ای، دولت های مدنی و دولت های تجاری قابل تقسیم بندی هستند. دولت های قاره ای فارغ از سود و زیان صرف مادی به دنبال ایده و آرمان خاص خود، ژئوپلیتیک محور و امنیت جو هستند . برای این مدل از دولت ها پیگیری آرمان و ایده شان فراتر از هرچیزی اهمیت دارد. برای دولت های تجاری سود و زیان مادی مهمترین اولویت است و همه کنش خود را بر این اساس تنظیم می کنند این دولت ها عمدتا ژئواکونومیک محور هستند. اما دولتهای مدنی ضمن آنکه اهداف تجاری را دنبال می کنند میزانی مسئولیت در عرصه بین المللی برای خود قائل هستند و بخشی از کنش خود را بر اساس آن تعریف می کنند. با این اوصاف سوال پژوهش این است: ماهیت و الگوی کنشی ج.ا.ا در محیط اورآسیا با کدامیک از الگوهای زیر قابل انطباق است و این الگو چه پیامدهایی بر راهبرد سیاست خارجی ایران در محیط کلان اورآسیا داشته است؟. بنظر می رسد الگوی حاکم بر رفتار ج.ا. ا از نوع دولت قاره ای است؛ به‌نظر می‌رسد ایران در هارتلند از راهبرد موازنه‌گری نرم بهره می گیرد و در ریم لند از راهبرد موازنه گری سخت برای مقابله با تهدیدات مطروحه استفاده می‌کند. گرچه در خاورمیانه از راهبرد احاله مسئولیت برای مهار قدرت هژمونیک و ظرفیت های اسرائیل استفاده می کند. هدف این پژوهش بررسی کنش و ماهیت رفتاری ج.ا.ا با الگوی دولت قاره ای و پیامدهای آن بر راهبرد سیاست خارجی ایران در کلان منطقه اورآسیا می باشد. روش پژوهش مورد استفاده از نوع تطبیق نظریه با مورد با بهره‌گیری از رویکرد توصیفی – تحلیلی است.
کلیدواژه ها
ایران، اورآسیا، دولت قاره ای، راهبرد، سیاست خارجی
وضعیت: پذیرفته شده